'อธิบดี' กรมศุลกากรยอมรับ มีทุจริตคอร์รัปชันในระบบจริง ชี้ต้นตอจากขั้นตอนนำเข้า-ส่งออกซับซ้อน เปิดช่องใช้ดุลพินิจ เร่งใช้ AI ระบบ NSW และ X-Ray ปิดช่อง ลดการเผชิญหน้าเจ้าหน้าที่
ยิ่งไปกว่านั้น บางพิกัดสินค้าต้องขออนุญาตมากกว่า 1 หน่วยงาน บางกรณีถึง 2-4 หน่วยงาน รวมแล้วมีหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการออกใบอนุญาตมากถึง 23 หน่วยงาน ทำให้กระบวนการอนุมัติเต็มไปด้วยขั้นตอน การตีความและการใช้ดุลพินิจ ทำให้เกิดช่องการใช้ดุลพินิจ แม้จะนำระบบอิเล็กทรอนิกส์มาใช้แล้วก็ตาม แต่อำนาจการอนุญาตยังอยู่ที่หน่วยงานนั้นๆ “เมื่อกระบวนการยุ่งยาก จึงเปิดช่องให้เกิดการเรียกรับหรือเสนอผลประโยชน์ได้ง่ายขึ้น ซึ่งนี่คือ Cost of Doing Business ที่แท้จริง แต่เมื่อสินค้าติดอยู่ที่ด่าน สังคมมักมองว่า เป็นความรับผิดชอบของศุลกากร แม้ปัญหาต้นทางจะเกิดจากขั้นตอนก่อนหน้าก็ตาม”นายพันธ์ทองกล่าว เมื่อโครงสร้างที่กำหนดไว้เช่นนั้น กระบวนการที่ผู้ประกอบการต้องทำคือ การวิ่งไปยังหน่วยงานต่างๆ เพื่อกรอกคำขอ รอการติดต่อกลับ โทรตามสถานะ และเมื่อได้รับอนุญาต ก็ต้องไปรับใบอนุญาตกระดาษด้วยตนเอง ก่อนนำมาประกบกับใบขนสินค้า เพื่อชำระภาษีและขอปล่อยสินค้า หากใบอนุญาตยังไม่มา แต่สินค้ามาถึงแล้ว ก็เกิดแรงกดดันในการเร่งปล่อยสินค้า บางรายอาจขอให้ปล่อยลอตเดียวก่อน พร้อมสัญญาว่า รอบหน้าจะทำให้ถูกต้อง ช่องว่างเช่นนี้เองที่ก่อให้เกิดพฤติกรรม ‘ตัดรำคาญ’ และการต่อรองใต้โต๊ะ “ผมไม่ได้อยู่ในเหตุการณ์ แต่ผมเชื่อว่า มันเกิดขึ้น นี่คือแผลเป็นที่อยู่กับ กรมศุลกากร มายาวนาน เราไม่สามารถรู้ได้ว่าทุกคนเป็นคนดีหรือไม่ และไม่สามารถยืนยันได้ว่า คนในกรมฯ ที่มีอายุยาวนานกว่า 152 ปี ทุกคนเป็นคนดี แต่เราสามารถออกแบบระบบให้คนไม่ดีหาประโยชน์ได้”อธิบดี กรมศุลกากร กล่าว แนวทางหลักที่ กรมศุลกากร ผลักดันคือ การเปลี่ยนใบอนุญาตจากกระดาษเป็นระบบอิเล็กทรอนิกส์ผ่าน National Single Window เพื่อลดการพบปะระหว่างเจ้าหน้าที่กับผู้ประกอบการ ซึ่งปัจจุบันใบอนุญาตสามารถวิ่งในระบบอิเล็กทรอนิกส์ ติดตามสถานะได้ และเชื่อมต่อกับใบขนสินค้าโดยตรง ทำให้ไม่ต้องถือเอกสารกระดาษไปประกบเหมือนในอดีต อีกมาตรการสำคัญคือ การลดอำนาจดุลพินิจของเจ้าหน้าที่ในการเลือกตรวจสินค้า ซึ่งในอดีตเจ้าหน้าที่สามารถเลือกตรวจตู้ใดก็ได้ตามดุลพินิจ ซึ่งกลายเป็นพื้นที่เสี่ยงต่อข้อครหาเรื่องการเลือกปฏิบัติหรือการเรียกรับผลประโยชน์ แต่ปัจจุบัน กรมศุลกากร ปรับมาใช้ระบบ Risk Management และ AI วิเคราะห์ข้อมูลความเสี่ยงเป็นตัวกำหนดว่า ควรตรวจตู้ไหนหรือ Shipment ใด โดยอิงจากประวัติผู้ประกอบการ ประเทศต้นทาง ประเภทสินค้า และรูปแบบการขนส่ง “ไม่ใช่ว่าอยากตรวจตู้ไหนก็ตรวจ แต่วันนี้ใช้ระบบคอมพิวเตอร์ ใช้ AI จับความเสี่ยงแทน การใช้เครื่อง X-ray ตรวจตู้คอนเทนเนอร์และสัมภาระผู้โดยสารกว่า 85 ล้านคนต่อปี เพื่อให้การตัดสินใจมีข้อมูลรองรับและลดการเผชิญหน้าระหว่างเจ้าหน้าที่กับเอกชนโดยไม่จำเป็น” นายพันธ์ทองย้ำว่า ไม่มีประเทศใดในโลกสามารถเปิดตรวจทุกตู้ได้ เพราะเพียงตู้คอนเทนเนอร์ 40 ฟุตหนึ่งตู้ หากต้องยกสินค้าทั้งหมดออกมาตรวจจะใช้เวลาหลายชั่วโมงหรืออาจทั้งวัน ขณะที่ทั้งประเทศมีตู้ผ่านด่านกว่า 13 ล้านตู้ต่อปี การตรวจแบบสุ่มตามใจเจ้าหน้าที่จึงไม่ใช่คำตอบ ระบบต้องแยกผู้ประกอบการสุจริตออกจากผู้มีประวัติเสี่ยง เพื่อให้คนทำถูกไม่ต้องเผชิญความล่าช้า และให้ทรัพยากรถูกใช้ไปกับกลุ่มเสี่ยงจริง อย่างไรก็ตาม ยอมรับว่าแม้ระบบจะเร็วขึ้น แต่ตราบใดที่ยังต้อง ‘ขออนุญาต’ ความยุ่งยากก็ยังคงอยู่ จึงเสนอแนวทางแก้ไขเชิงโครงสร้างที่ทำได้ทันที โดยไม่ต้องรอแก้ไขพระราชบัญญัติ ซึ่งมักใช้เวลานาน หนึ่งในนั้นคือการออก ‘ประกาศอธิบดี’ โดยความเห็นชอบของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง เพื่อยกเลิกส่วนแบ่งเงินรางวัลนำจับของอธิบดีและผู้บริหารระดับสูง เหตุผลหลักคือ การที่ผู้บริหาร ซ่ึ่งเป็นทั้งผู้สั่งจับกุมและในบางกรณีเกี่ยวข้องกับกระบวนการพิจารณาอุทธรณ์คดี แต่ยังมีสิทธิได้รับส่วนแบ่งเงินรางวัล อาจถูกมองว่า เป็นผลประโยชน์ทับซ้อน แม้จะทำตามกฎหมายก็ตาม การตัดสิทธิของผู้บริหารจึงเป็นการตัดข้อครหา และยกระดับความโปร่งใสในเชิงสัญลักษณ์และเชิงระบบไปพร้อมกัน อีกข้อเสนอสำคัญคือ แนวคิด ‘Set Zero’ ทบทวนรายการสินค้าที่ต้องควบคุมใหม่ทั้งหมด โดยเห็นว่า ควรลดจำนวนพิกัดที่ต้องขออนุญาตลงอย่างน้อย 10% ตัดรายการที่ไม่จำเป็นในบริบทปัจจุบัน เช่น สินค้าที่เคยควบคุมช่วงวิกฤตโควิดอย่างหน้ากากอนามัย แต่สถานการณ์ได้เปลี่ยนไปแล้ว หากไม่ทบทวนก็จะกลายเป็นภาระต้นทุนแก่ผู้ประกอบการโดยไม่จำเป็น นอกจากนี้ ยังมีข้อเสนอให้ใช้กลไกมติคณะรัฐมนตรี ผ่านคณะกรรมการบริหารจัดการระบบโลจิสติกส์ กำหนดหลักการว่า ‘ใบอนุญาตใดที่ยังไม่เชื่อมโยงข้อมูลกับระบบ National Single Window จะยังไม่มีผลบังคับใช้ตามกฎหมาย’ เพื่อป้องกันปัญหาการจับกุมย้อนหลังในกรณีที่ผู้ประกอบการไม่ทราบข้อมูล หรือระบบยังไม่เชื่อมโยงครบถ้วน โดยทั้งหมดนี้เตรียมร่างไว้แล้วจะเสนอรัฐบาลอย่างไรก็ตาม นายพันธ์ทองยอมรับว่า ในยุคปัจจุบันการเรียกรับผลประโยชน์ทำได้ยากขึ้น เพราะสังคมตรวจสอบเข้มข้นและเทคโนโลยีบันทึกภาพเสียงแพร่หลาย แต่กรณี “เสนอให้” จากผู้ประกอบการยังอาจเกิดขึ้น โดยเฉพาะในจังหวะที่ของมาถึงแล้วแต่เอกสารยังไม่ครบ “ผมไม่กล้าการันตีว่าไม่มีคอร์รัปชันหรอก ทุกหน่วยงานรัฐก็ไม่มีใครกล้าการันตีเช่นกัน สิ่งสำคัญคือทำให้ช่องว่างเหล่านี้แคบลงเรื่อย ๆ ด้วยระบบ เทคโนโลยี และความโปร่งใส” ท้ายที่สุด อธิบดีย้ำว่า เป้าหมายของ กรมศุลกากร ไม่ใช่เพียงการจัดเก็บรายได้ แต่ต้องขับเคลื่อนการค้าและปกป้องสังคมควบคู่กันไป ภายใต้แรงกดดันจากสังคมที่ต้องการเห็นการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างอย่างแท้จริง.
ยิ่งไปกว่านั้น บางพิกัดสินค้าต้องขออนุญาตมากกว่า 1 หน่วยงาน บางกรณีถึง 2-4 หน่วยงาน รวมแล้วมีหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการออกใบอนุญาตมากถึง 23 หน่วยงาน ทำให้กระบวนการอนุมัติเต็มไปด้วยขั้นตอน การตีความและการใช้ดุลพินิจ ทำให้เกิดช่องการใช้ดุลพินิจ แม้จะนำระบบอิเล็กทรอนิกส์มาใช้แล้วก็ตาม แต่อำนาจการอนุญาตยังอยู่ที่หน่วยงานนั้นๆ “เมื่อกระบวนการยุ่งยาก จึงเปิดช่องให้เกิดการเรียกรับหรือเสนอผลประโยชน์ได้ง่ายขึ้น ซึ่งนี่คือ Cost of Doing Business ที่แท้จริง แต่เมื่อสินค้าติดอยู่ที่ด่าน สังคมมักมองว่า เป็นความรับผิดชอบของศุลกากร แม้ปัญหาต้นทางจะเกิดจากขั้นตอนก่อนหน้าก็ตาม”นายพันธ์ทองกล่าว เมื่อโครงสร้างที่กำหนดไว้เช่นนั้น กระบวนการที่ผู้ประกอบการต้องทำคือ การวิ่งไปยังหน่วยงานต่างๆ เพื่อกรอกคำขอ รอการติดต่อกลับ โทรตามสถานะ และเมื่อได้รับอนุญาต ก็ต้องไปรับใบอนุญาตกระดาษด้วยตนเอง ก่อนนำมาประกบกับใบขนสินค้า เพื่อชำระภาษีและขอปล่อยสินค้า หากใบอนุญาตยังไม่มา แต่สินค้ามาถึงแล้ว ก็เกิดแรงกดดันในการเร่งปล่อยสินค้า บางรายอาจขอให้ปล่อยลอตเดียวก่อน พร้อมสัญญาว่า รอบหน้าจะทำให้ถูกต้อง ช่องว่างเช่นนี้เองที่ก่อให้เกิดพฤติกรรม ‘ตัดรำคาญ’ และการต่อรองใต้โต๊ะ “ผมไม่ได้อยู่ในเหตุการณ์ แต่ผมเชื่อว่า มันเกิดขึ้น นี่คือแผลเป็นที่อยู่กับกรมศุลกากรมายาวนาน เราไม่สามารถรู้ได้ว่าทุกคนเป็นคนดีหรือไม่ และไม่สามารถยืนยันได้ว่า คนในกรมฯ ที่มีอายุยาวนานกว่า 152 ปี ทุกคนเป็นคนดี แต่เราสามารถออกแบบระบบให้คนไม่ดีหาประโยชน์ได้”อธิบดีกรมศุลกากรกล่าว แนวทางหลักที่กรมศุลกากรผลักดันคือ การเปลี่ยนใบอนุญาตจากกระดาษเป็นระบบอิเล็กทรอนิกส์ผ่าน National Single Window เพื่อลดการพบปะระหว่างเจ้าหน้าที่กับผู้ประกอบการ ซึ่งปัจจุบันใบอนุญาตสามารถวิ่งในระบบอิเล็กทรอนิกส์ ติดตามสถานะได้ และเชื่อมต่อกับใบขนสินค้าโดยตรง ทำให้ไม่ต้องถือเอกสารกระดาษไปประกบเหมือนในอดีต อีกมาตรการสำคัญคือ การลดอำนาจดุลพินิจของเจ้าหน้าที่ในการเลือกตรวจสินค้า ซึ่งในอดีตเจ้าหน้าที่สามารถเลือกตรวจตู้ใดก็ได้ตามดุลพินิจ ซึ่งกลายเป็นพื้นที่เสี่ยงต่อข้อครหาเรื่องการเลือกปฏิบัติหรือการเรียกรับผลประโยชน์ แต่ปัจจุบันกรมศุลกากรปรับมาใช้ระบบ Risk Management และ AI วิเคราะห์ข้อมูลความเสี่ยงเป็นตัวกำหนดว่า ควรตรวจตู้ไหนหรือ Shipment ใด โดยอิงจากประวัติผู้ประกอบการ ประเทศต้นทาง ประเภทสินค้า และรูปแบบการขนส่ง “ไม่ใช่ว่าอยากตรวจตู้ไหนก็ตรวจ แต่วันนี้ใช้ระบบคอมพิวเตอร์ ใช้ AI จับความเสี่ยงแทน การใช้เครื่อง X-ray ตรวจตู้คอนเทนเนอร์และสัมภาระผู้โดยสารกว่า 85 ล้านคนต่อปี เพื่อให้การตัดสินใจมีข้อมูลรองรับและลดการเผชิญหน้าระหว่างเจ้าหน้าที่กับเอกชนโดยไม่จำเป็น” นายพันธ์ทองย้ำว่า ไม่มีประเทศใดในโลกสามารถเปิดตรวจทุกตู้ได้ เพราะเพียงตู้คอนเทนเนอร์ 40 ฟุตหนึ่งตู้ หากต้องยกสินค้าทั้งหมดออกมาตรวจจะใช้เวลาหลายชั่วโมงหรืออาจทั้งวัน ขณะที่ทั้งประเทศมีตู้ผ่านด่านกว่า 13 ล้านตู้ต่อปี การตรวจแบบสุ่มตามใจเจ้าหน้าที่จึงไม่ใช่คำตอบ ระบบต้องแยกผู้ประกอบการสุจริตออกจากผู้มีประวัติเสี่ยง เพื่อให้คนทำถูกไม่ต้องเผชิญความล่าช้า และให้ทรัพยากรถูกใช้ไปกับกลุ่มเสี่ยงจริง อย่างไรก็ตาม ยอมรับว่าแม้ระบบจะเร็วขึ้น แต่ตราบใดที่ยังต้อง ‘ขออนุญาต’ ความยุ่งยากก็ยังคงอยู่ จึงเสนอแนวทางแก้ไขเชิงโครงสร้างที่ทำได้ทันที โดยไม่ต้องรอแก้ไขพระราชบัญญัติ ซึ่งมักใช้เวลานาน หนึ่งในนั้นคือการออก ‘ประกาศอธิบดี’ โดยความเห็นชอบของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง เพื่อยกเลิกส่วนแบ่งเงินรางวัลนำจับของอธิบดีและผู้บริหารระดับสูง เหตุผลหลักคือ การที่ผู้บริหาร ซ่ึ่งเป็นทั้งผู้สั่งจับกุมและในบางกรณีเกี่ยวข้องกับกระบวนการพิจารณาอุทธรณ์คดี แต่ยังมีสิทธิได้รับส่วนแบ่งเงินรางวัล อาจถูกมองว่า เป็นผลประโยชน์ทับซ้อน แม้จะทำตามกฎหมายก็ตาม การตัดสิทธิของผู้บริหารจึงเป็นการตัดข้อครหา และยกระดับความโปร่งใสในเชิงสัญลักษณ์และเชิงระบบไปพร้อมกัน อีกข้อเสนอสำคัญคือ แนวคิด ‘Set Zero’ ทบทวนรายการสินค้าที่ต้องควบคุมใหม่ทั้งหมด โดยเห็นว่า ควรลดจำนวนพิกัดที่ต้องขออนุญาตลงอย่างน้อย 10% ตัดรายการที่ไม่จำเป็นในบริบทปัจจุบัน เช่น สินค้าที่เคยควบคุมช่วงวิกฤตโควิดอย่างหน้ากากอนามัย แต่สถานการณ์ได้เปลี่ยนไปแล้ว หากไม่ทบทวนก็จะกลายเป็นภาระต้นทุนแก่ผู้ประกอบการโดยไม่จำเป็น นอกจากนี้ ยังมีข้อเสนอให้ใช้กลไกมติคณะรัฐมนตรี ผ่านคณะกรรมการบริหารจัดการระบบโลจิสติกส์ กำหนดหลักการว่า ‘ใบอนุญาตใดที่ยังไม่เชื่อมโยงข้อมูลกับระบบ National Single Window จะยังไม่มีผลบังคับใช้ตามกฎหมาย’ เพื่อป้องกันปัญหาการจับกุมย้อนหลังในกรณีที่ผู้ประกอบการไม่ทราบข้อมูล หรือระบบยังไม่เชื่อมโยงครบถ้วน โดยทั้งหมดนี้เตรียมร่างไว้แล้วจะเสนอรัฐบาลอย่างไรก็ตาม นายพันธ์ทองยอมรับว่า ในยุคปัจจุบันการเรียกรับผลประโยชน์ทำได้ยากขึ้น เพราะสังคมตรวจสอบเข้มข้นและเทคโนโลยีบันทึกภาพเสียงแพร่หลาย แต่กรณี “เสนอให้” จากผู้ประกอบการยังอาจเกิดขึ้น โดยเฉพาะในจังหวะที่ของมาถึงแล้วแต่เอกสารยังไม่ครบ “ผมไม่กล้าการันตีว่าไม่มีคอร์รัปชันหรอก ทุกหน่วยงานรัฐก็ไม่มีใครกล้าการันตีเช่นกัน สิ่งสำคัญคือทำให้ช่องว่างเหล่านี้แคบลงเรื่อย ๆ ด้วยระบบ เทคโนโลยี และความโปร่งใส” ท้ายที่สุด อธิบดีย้ำว่า เป้าหมายของกรมศุลกากรไม่ใช่เพียงการจัดเก็บรายได้ แต่ต้องขับเคลื่อนการค้าและปกป้องสังคมควบคู่กันไป ภายใต้แรงกดดันจากสังคมที่ต้องการเห็นการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างอย่างแท้จริง
กรมศุลกากร กรมศุลฯ คดีทุจริตคอรัปชัน
United States Latest News, United States Headlines
Similar News:You can also read news stories similar to this one that we have collected from other news sources.
“ปวดหลัง” ทำไมต้อง X-RAY และ MRI“ปวดหลัง” ทำไมต้อง X-RAY และ MRI : Tricks for Life
Read more »
X-RAY กับ MRI ต่างกันอย่างไร ทำไมแพทย์แนะผู้ป่วย 'โรคกระดูกสันหลัง' ทำคู่กันเหตุใดแพทย์จึงแนะนำให้ ผู้ป่วย 'โรคกระดูกสันหลัง' X-RAY และทำ MRI ควบคู่กัน แล้วทั้ง 2 วิธีนี้มีความเหมือนหรือแตกต่างกันอย่างไร
Read more »
x-ray เศรษฐกิจฮ่องกง หลังแจกเงินดิจิทัลx-ray เศรษฐกิจฮ่องกง หลัง “กิตติรัตน์ ณ ระนอง” ยกโมเดลแจกเงินดิจิทัลผ่านดิจิทัลวอลเล็ตโต้นักเศรษฐศาสตร์ พบเศรษฐกิจไตรมาส 2 โต 1.5% หดตัวที่ -1.3% เมื่อเทียบไตรมาสแรกที่ยังไม่ได้แจกเงิน
Read more »
มูลนิธิป่อเต็กตึ๊ง มอบรถ X-Ray เคลื่อนที่ระบบดิจิทัล ให้แก่โรงพยาบาลหัวเฉียวมูลนิธิป่อเต็กตึ๊ง มอบรถ X-Ray เคลื่อนที่ระบบดิจิทัล ให้แก่โรงพยาบาลหัวเฉียว เพื่อใช้ประโยชน์ในการออกหน่วยแพทย์เคลื่อนที่
Read more »
รพ.พญาไท 1 ชู AI ตรวจคัดกรองมะเร็งปอด: นวัตกรรมช่วยชีวิต ยกระดับการรักษาโรงพยาบาลพญาไท 1 พัฒนานวัตกรรมทางการแพทย์โดยใช้เทคโนโลยี X-ray AI (เช่น AI Inspectra CXR) เพื่อตรวจคัดกรองมะเร็งปอดในเชิงรุก พร้อมเน้นย้ำความสำคัญของการตรวจคัดกรองเนื่องจากแนวโน้มผู้ป่วยมะเร็งปอดที่เพิ่มขึ้น รวมถึงกลุ่มผู้หญิงและคนอายุน้อยลง
Read more »
ชู ‘AI Chest X-ray เพิ่มประสิทธิภาพตรวจคัดกรองวัณโรคหน่วยสาธารณสุขชี้ นวัตกรรมไทยช่วยลดเความเหลื่อมล้ำด้านสาธารณสุขได้จริง ชู '‘AI Chest X-ray เพิ่มประสิทธิภาพตรวจคัดกรองวัณโรค - มะเร็งปอด'
Read more »